पुणे: नागरी मंडळाचा अंबेगाव – संपूर्ण महाराष्ट्रातील निवडलेल्या सदस्यांच्या संख्येच्या दृष्टीने नागरी मंडळाचा कटराज वॉर्ड ही सर्वात मोठी नगरपालिका वॉर्ड बनण्याची शक्यता आहे. राज्यातील हा एकमेव वॉर्ड आहे ज्यात पाच सदस्य आहेत. परिणामी, आगामी नागरी निवडणुकीतील इच्छुकांना मतदारांकडून पोहोचण्यासाठी आणि मतदारांकडून पाठिंबा मिळविण्यासाठी महत्त्वपूर्ण प्रयत्न करावे लागतील. दुसरीकडे, मतदारांनी सांगितले की असा मोठा प्रभाग आणि ग्रीन वॉर्ड आणि ग्रीनर कॉर्पोरेट्स एक गैरसोय असल्याचे सिद्ध होऊ शकतात कारण त्यांच्या मुद्द्यांकडे लक्ष देणे आव्हानात्मक असेल. शहरी नियोजक आणि कार्यकर्ते असेही म्हणाले की, अशा मोठ्या वॉर्डच्या बाटमाला निवडून आलेल्या सदस्यांसाठी टायट्रॉपवर चालत आहे. हे स्थानिक स्व-चांगल्या-चांगल्या उद्देशाने पराभूत करते. पुणे नगरपालिका कॉर्पोरेशन (पीएमसी) च्या आकडेवारीनुसार, या प्रभागात १.०5 लाख मतदार आहेत – पुणेमधील सर्वाधिक मतदार आहेत. मुंबई-बेंगलुरू महामार्गाच्या जवळ, गेल्या दोन दशकांत हा परिसर वेगाने विकसित झाला आहे. इथले रहिवासी कचरा व्यवस्थापनाचा अभाव आणि कचरा विल्हेवाट नसणे तसेच खराब रस्ते यासारख्या दीर्घकालीन नागरी मुद्द्यांमुळे ग्रस्त आहेत. पाण्याची कमतरता देखील स्थानिकांसाठी मोठी चिंता आहे. या विषयावर वजन वाढून महाराष्ट्र सरकारचे माजी मुख्य सचिव महेश झगादे म्हणाले, “इतका मोठा प्रभाग असणे लोकशाहीविरोधी आहे. स्थानिक स्वराज्य संस्थांचे शरीराचे आकार लहान आकाराचे असले पाहिजेत. चार सदस्यांच्या प्रभागात सरासरी 84,296 लोकसंख्या आहे, जी प्लस किंवा वजा 10%बदलू शकते, असे ते म्हणाले, राज्यातील केवळ पाच-मेबर वॉर्डची लोकसंख्या 1,05,495 आहे, जी पॅनेल क्र. 38 (अंबेगॉन – कटराज वॉर्ड). “दशकांपूर्वीच्या राज्य विधानसभेत एकाधिक प्रतिनिधित्वाचा वापर केला जात असे. नागरी संस्थेत अजूनही प्रणाली उपस्थित आहे?” नागरी प्रशासनाने 22 ऑगस्ट रोजी प्रभागातील मर्यादा घोषित केली. प्रभाग कार्यालयांच्या या व्यतिरीक्त व्यायामामुळे ओल्ड्स ओल्ड एआरए तसेच विलीन झालेल्या क्षेत्राचा समावेश आहे. राज्य सरकारने नगरपालिका प्रभागातील मर्यादा पूर्ण करण्यासाठी अंतिम मुदतीचा विस्तार देखील दिला आहे. यानंतर, जूनमध्ये राज्य सरकारने 4 सप्टेंबर ते 6 ऑक्टोबर या कालावधीत वॉर्डच्या अंतिम तारखेला सुधारित केल्यामुळे नागरी निवडणुकांना एका महिन्यात मागे टाकले जाऊ शकते. आता, पीएमसीमध्ये 165 नगरसेवक आणि 41 वॉर्ड असतील. यापैकी 40 वॉर्डात प्रत्येकी चार सदस्य आहेत, तर केवळ एका वॉर्डचे पाच सदस्य आहेत. “हा एकटा मोठा प्रभाग मिनी असेंब्लीसारखा आहे. अशा वॉर्ड व्यवस्थापित करणे कठीण आहे. नगरसेवक नागरिकांना न्याय देऊ शकणार नाहीत. यामुळे बोकड उत्तीर्ण होऊ शकते आणि शेवटी त्या क्षेत्राच्या विकासावर परिणाम होऊ शकतो, “असे कार्यकर्ते आणि माजी नगरसेवक उझवाल केस्कर म्हणाले. या भागाचे निवासस्थान आणि मतदान इच्छुक म्हणाले की, मोठा वॉर्ड त्यांचे काम अधिक करेल, असे आमार चिंदे म्हणाले. “बर्याच नागरी मुद्द्यांना आमच्या क्षेत्रात तातडीने लक्ष देणे आवश्यक आहे. परंतु प्रभाग इतका मोठा असल्याने, एएलटीड सदस्यांना सट्टेबाज मायक्रो प्रोबलेमवर सट्टेबाजी करण्यावर लक्ष केंद्रित करण्याऐवजी सर्वांपर्यंत पोहोचण्यासाठी जास्त वेळ घालवावा लागेल. पीएमसीने २०११ च्या जनगणनेच्या लोकसंख्येचा डेटा वॉर्ड तयार करण्यासाठी वापरला आहे. हे दर्शविते की लोकसंख्या एंट्रीन नागरी क्षेत्राच्या 34,81,359 होती, ज्यात नियोजित जाती लोकसंख्या 4,68,633 आणि 40,6877 च्या अनुसूचित जमातीची लोकसंख्या समाविष्ट आहे.
