दिल्ली:
दिल्लीतील वायू प्रदूषणाच्या मुद्द्यावर सोमवारी सुप्रीम कोर्टात सुनावणी झाली. न्यायालयाने दिल्लीतील शाळा उघडण्याबाबतचा निर्णय कमिशन फॉर एअर क्वालिटी मॅनेजमेंट (CAQM) वर सोपवला आहे. त्याच वेळी, सर्व राज्य सरकारे GRAP-4 च्या तरतुदींमध्ये शिथिलता येईपर्यंत कामगारांना भत्ते देतील. न्यायालयाने सांगितले की, “सीएक्यूएमने मंगळवारपर्यंत शाळा उघडणार की नाही हे ठरवावे. सीएक्यूएमने शाळा आणि शिक्षण संस्थांना दिलासा देण्याचा विचार करावा, कारण शाळा आणि अंगणवाडी बंद असल्याने काही विद्यार्थ्यांना माध्यान्ह भोजन मिळत नाही. ऑनलाइन सुविधा नाही. यासाठी.”
सर्वोच्च न्यायालयाने सांगितले की, GRAP-4 मंजुरीमुळे समाजातील अनेक घटकांवर विपरीत परिणाम झाला आहे. त्यामुळे पुढील आदेशापर्यंत सर्व राज्ये बांधकाम कामगारांना बांधकाम बंद असलेल्या कालावधीसाठी कामगार उपकर निधीतून भत्ता देतील.
28 नोव्हेंबरला पुढील सुनावणी
सर्वोच्च न्यायालयाने सांगितले की, “जोपर्यंत न्यायालयाचे समाधान होत नाही की AQI मध्ये सतत घसरण होत आहे, तोपर्यंत आम्ही GRAP च्या स्टेज 3 किंवा स्टेज 2 च्या खाली जाण्याचा आदेश देऊ शकत नाही.” कोर्टाने CAQM ला पुढील सुनावणीत AQI डेटा सादर करण्यास सांगितले आहे. गट 4 मधील तरतुदी शिथिल होतील की नाही… पुढील सुनावणीत न्यायालय निर्णय घेईल. आता पुढील सुनावणी 28 नोव्हेंबरला होणार आहे. 18 नोव्हेंबर रोजी दिल्लीतील हवेची गुणवत्ता लक्षणीयरीत्या खालावली होती. त्यानंतर सुप्रीम कोर्टाने कठोर भूमिका घेत परवानगीशिवाय ग्रेप-4 काढू नका असे सांगितले.
केंद्र, दिल्ली सरकार आणि CAQM यांना विचारलेले प्रश्न
वायू प्रदूषणावर सुनावणी करताना सर्वोच्च न्यायालयाने दिल्ली सरकारला विचारले की पोलिसांना विशेष सूचना देण्यासाठी काय पावले उचलली. त्यावर दिल्ली सरकारने असे म्हटले आहे की त्यांनी हे केले नाही आणि दिल्ली पोलिस त्यांच्या अखत्यारीत येत नाहीत. त्याच वेळी, न्यायालयाने सीएक्यूएम आणि केंद्राला विचारले की त्यांनी पोलिसांना काही विशिष्ट सूचना दिल्या आहेत का.
केंद्र सीएक्यूएमने उत्तर दिले की या संदर्भात आदेश जारी केले आहेत. त्यांना ऑर्डर नाहीत. त्यांनी 23 चेकिंग पोस्टचे आदेश जारी केले आहेत. इतर क्षेत्रात आदेश का जारी करण्यात आले नाहीत, अशी विचारणा सर्वोच्च न्यायालयाने केली. तुम्हाला अधिकारी तैनात करणे बंधनकारक होते, मग तुम्ही असे का केले नाही, असे न्यायालयाने सांगितले. नाराजी व्यक्त करताना न्यायालयाने म्हटले की, ते दिल्ली पोलीस आयुक्तांना सीएक्यूएम कायद्यांतर्गत शिक्षा करण्यास सांगणार आहे.
सर्वोच्च न्यायालयात कोण काय म्हणाले?
- सर्वोच्च न्यायालयाने म्हटले की, केवळ 23 मुद्द्यांवरच हा निष्काळजीपणा का करण्यात आला?
- आम्ही आयोगाला कलम 14 CAQM कायद्यांतर्गत दिल्ली आयुक्तांवर खटला चालवण्याचे निर्देश देऊ
- CAQM म्हणाले की यापैकी फक्त 10 रस्त्यांना 2 पेक्षा जास्त लेन आहेत. तेथे ट्रकला प्रवेश दिला जात नाही.
- सर्वोच्च न्यायालयाने म्हटले- परवानगी नाही असे म्हणणे आणि कोणीतरी तिथे बसून देखरेख करत आहे असे म्हणणे यात फरक आहे.
- सर्वोच्च न्यायालयाने सांगितले की, तुमचे काम तेथे लोकांना तैनात करणे आणि एकही ट्रक आत जाणार नाही हे पाहणे आहे.
- न्यायालयाने सांगितले की, 23 एंट्री पॉईंट्सवर, पोलिसांनी असे म्हणताच ते स्वाभाविकपणे दुसरा मार्ग स्वीकारतात.
AQI डेटा दाखवावा
न्यायालयाने सांगितले की आयोगाला सर्व एजन्सींना कारणे दाखवा नोटीस बजावण्याचे, त्यांचे उत्तर मागवण्याचे आणि त्यांच्यावर खटला चालवण्याचे निर्देश दिले जातील. यासोबतच न्यायालयाने AQI ची आकडेवारी दाखवण्याची मागणी केली आहे. वरिष्ठ वकील गोपाल शंकर नारायणन यांनी सांगितले की, सीएक्यूएमने पोलिसांना कोणतीही सूचना दिलेली नाही. ग्रेप IV सांगते की ट्रकच्या प्रवेशास दिल्लीत बंदी आहे, परंतु ती दिल्ली नसावी, कारण CAQM मध्ये NCR राज्यांतील 28 जिल्ह्यांचा समावेश आहे.
SC ने CAQM ला आज प्रदूषणाची स्थिती काय आहे असे विचारले. ज्यावर त्यांनी सांगितले की आजचा AQI 4 वाजता येईल. काल आम्ही GRAP स्टेज 2 वर होतो असेही सांगण्यात आले. आजपर्यंत ते 324 च्या आसपास आहे. यावर वकील शंकरनारायणन म्हणाले की, दक्षिणेत ही संख्या 500 च्या आसपास होती. CAQM ने सांगितले की, दुपारी 4:00 ते 4:00 पर्यंतची सरासरी शहरासाठी AQI म्हणून घेतली जाते.
दिल्लीतील प्रदूषण पातळीत घट
दिल्लीतील प्रदूषणाची पातळी कमी झाली आहे. AQI.in डेटानुसार, सोमवारी सकाळी 7 वाजता दिल्लीत AQI- 346 ची नोंद झाली. तथापि, तरीही ते आरोग्यासाठी धोकादायक आहे. 400 पेक्षा कमी AQI हा ‘अत्यंत गरीब’ श्रेणीत मानला जातो.
दिल्लीचे तापमान किती असेल?
दरम्यान, भारतीय हवामानशास्त्र विभागाच्या (आयएमडी) मते, सोमवारी दिवसाचे तापमान 29.1 अंश सेल्सिअस नोंदवले गेले, जे सामान्यपेक्षा 2 अंश जास्त होते. दिवसभरातील आर्द्रता 96 ते 76% दरम्यान राहिली. IMD ने सोमवारी मध्यम धुके आणि कमाल आणि किमान तापमान अनुक्रमे 28 आणि 12 अंश सेल्सिअसच्या आसपास राहण्याची शक्यता वर्तवली आहे.
ग्रॅप-4 च्या अंमलबजावणीनंतर आतापर्यंत 20,743 चालना
प्रदूषण नियंत्रणासाठी दिल्ली पोलीसही सातत्याने काम करत आहेत. प्रदूषण नियंत्रण प्रमाणपत्राशिवाय (पीयूसी) चालणाऱ्या वाहनांवर वाहतूक पोलिसांनी कडक कारवाई केली आहे. 18 नोव्हेंबरपासून ग्रॅप-4 लागू केल्यानंतर, पीयूसीसी नसल्यामुळे आतापर्यंत 20,743 चालना जारी करण्यात आली आहेत. याशिवाय 736 जुनी वाहने जप्त करण्यात आली.
